GAW Beeldbank 1839
Toen en Noow afl. 43, gepubliceerd in Land van Weert 18 juli 2012
Ik kan het mij nog goed voor de geest halen. Het moet zo rond 1964 zijn geweest. Op weg naar zwembad de IJzeren Man kwam ik als jong ventje over de Kazernelaan langs het gebouw gelopen.
Het gebouw maakte indruk. Te midden van een zee van goudgeel koren lag het daar als een langgerekt 'strak' schip. Het oogde nieuw. En modern. En de gymzalen met hun typische dak en gevelconstructie, een prachtig gezicht.
Die gebouwen liggen er nog. Voor hoelang nog weet ik niet. Er komt in elk geval binnen afzienbare tijd een eind aan het oude schoolcomplex van het 'College'. Daarmee ook aan de Boostenvleugel uit 1962. Wel blijven de twee oudste gymzalen bewaard, wat mij betreft een schrale troost.
De foto van deze aflevering van Toen en Noow toont dat schip in februari 1971. De graafmachine en de piketpaaltjes op de voorgrond laten zien dat men net begonnen is met de bouw van een nieuwe vleugel.
Hiervoor zijn de lange rij bomen en de wal aan de oostzijde van de grote speelplaats (links op de foto) opgeruimd. Dit tweede blok werd via een loopbrug verbonden met het eerste gebouw. Maar voor we verder gaan over de foto even aandacht voor wat er aan vooraf ging.
Het gebied waar het schoolcomplex verrees kende een interessante voorgeschiedenis. In 1938 was op die plek een houten barakkenkamp verrezen. Aanleiding was de komst van honderden soldaten van het kersverse garnizoen in Weert op een tijdstip dat hun kazerne nog lang niet gereed was.
In de tussentijd moesten de barakken voor onderkomen zorgen (overigens nadat de soldaten al een tijdlang bij de bevolking ingekwartierd waren geweest). In de bezettingsjaren werden de houten keten door de Duitsers gebruikt. Die legerden er onder meer tot augustus 1944 een eenheid soldaten van de Landstorm Nederland.
Eind jaren 40 (!) kwam het terrein in beeld voor de uitbreidingsplannen van het Bisschoppelijk College, dat op dat moment in de binnenstad van Weert gevestigd was.
De uitbreiding resulteerde in de eerste plaats in de aanleg van verschillende onderdelen van een recreatief complex dat we nu kennen als De Lichtenberg. Al begonnen in de jaren vijftig bestond het complex naast gebouwen ook uit een doordachte tuinachtige aanleg met diverse wandelpaden, waarop naast ons geravot zowaar ook priesterdocenten konden brevieren.
In 1962 kwam daar de bouw van de eigenlijke school, de bouw van 'een dependance voor de hogere burgerschool [hbs] en een sportgebouw' bij, zo de omschrijving op de vergunningverlening uit 1961. Het ontwerp was van het architectenbureau Boosten, met als voorman Theo Boosten, de zoon van Alphons Boosten. Juist ja, de architect van de kerk op Keent.
Minder bekend is dat wat er langs de Kazernelaan verrees, het restant was van plannen voor één grote schoolcampus. Daarbij moest het totale gebied tot aan de IJzerenmanweg en zelfs daarbuiten herontwikkeld worden. In de visionaire plannen van provisor Jules Nabben ('de man van de centen') moesten op de campus wel drie van dergelijke schoolgebouwen komen met sport- en andere faciliteiten. Daartoe behoorden onder andere de huisvesting van de leerlingen van het internaat en van de geestelijken die de zorg over hen hadden.
En weet u het nog, het voetbalveld midden in de bossen bij de IJzeren Man met een grasmat waarop menig voetbalclub jaloers zou zijn? Dat stond bekend als het 'Stadion', een term die meer doelde op wat het had moeten worden dan wat het feitelijk was - in 1973 was het tot een groot knollenveld verworden.
De werkelijkheid haalde al snel de visionaire plannen in en zo kwam het in de jaren zeventig slechts tot uitbreidingen van een derde vleugel, een derde gymzaal en een uitbreiding van het sportveld. Ondertussen waren her en der verschillende houten noodlokalen geplaatst.
Terug naar onze foto. Links ziet u een van de twee armen waarin de leslokalen waren gevestigd. In het middengedeelte, de knik die de twee armen met elkaar verbond, lagen verdeeld over de etages, facilitaire ruimten als kantine, bibliotheek en lerarenkamer.
Aan het middenstuk, rechts van de hoofdingang lag een aftakking waarin de kantoren van leidinggevenden waren gevestigd. Die is in het midden van de foto te zien. Tegen de muur was een groot mozaïek, ontworpen door de Limburgse kunstenaar Daan Wildschut.
In het mozaïek staat de Griekse spreuk gnothi seauton: ken uzelf. Dit bekende filosofische aforisme was in de Oudheid aangebracht in de tempel van Apollo in Delphi.
De tekst gold m.i. als een verwijzing naar de taak van het onderwijs en als een opdracht aan degenen die er onderwijs genoten. (Zou de huidige nieuwbouw nog een dergelijke leidraad herbergen?) Het mozaïek is al bij de aanbouw van de derde vleugel verloren gegaan. Binnenkort verdwijnt zoals gezegd het complete schoolgebouw.
Mag ik daarom sluiten met een ander gezegde, ditmaal uit het Latijn: sic transit gloria mundi. Zo vergaat ‘s werelds roem.