Korte tijd een veld van eer op Keent

De stoffelijke resten van de laatste op Keent begraven Britse militair worden overgebracht naar Groesbeek
GAW Beeldbank L2353
Foto A. Stribos

Viel het u ook op, de vele Belgen winkelend of slenterend op de promenade. Het was de 11e van de 11e . Voor vele Weertenaren/Limburgers mag die datum direct associaties oproepen met Sinte Merte of de opening van het ‘vasteloavund’-seizoen, voor onze zuiderburen is die dag de dag van de Wapenstilstand. In België een officiële feestdag waarop het land zijn slachtoffers uit de Eerste wereldoorlog of de Grote Oorlog herdenkt. In Engeland is het dé herdenkingsdatum geworden van alle oorlogen en conflicten waarbij soldaten van het Britse Gemenebest het leven lieten.
Maar weet u dat die datum waar het om herdenken gaat ook nog van belang is? Elk jaar vindt  want in Swartbroek vindt de dodenherdenking bij het Britse oorlogskerkhof naast de kerk ook plaats rond die datum op de zondag na de 11e van de 11e, juist vanwege het feit dat het om ‘Britse’ gesneuvelden gaat. Overigens is dat ook het geval bij het oorlogskerkhof in Nederweert.
In Nederland doen we dit op de 4e mei bij de Rumolduskapel in Weert en als afsluiting van de bevrijdingsherdenking in september is er een ceremonie in de zelfde kapel. Wat veel minder bekend is, is dat het ooit anders was. In dat verband viel mij een krantenbericht op in het Kanton Weert waarin er aandacht was voor de jaarlijkse dodenherdenking. Het artikel vertelt dat de herdenking bestaat uit een stille herdenkingstocht naar het ‘geallieerde soldatenkerkhof der St. Josephparochie op Altweert [Keent]’ Een soldatenkerkhof op Keent? Hoe zit dat?

Voorlopige graven

Zoals ook vele andere plekken in het land legden de Britten voorlopige begraafplaatsen aan voor gesneuvelde militairen. Dat gebeurde ook op het net aangelegde, provisorische kerkhof bij de Jozefkerk. Het was een voorziening voor 42 militairen van het Britse koninkrijk. In bijna alle gevallen waren de soldaten niet omgekomen in de strijd op Weerts gebied maar gesneuveld bij latere gevechten richting de Maas. Een uitzondering vormden veertien luchtmachtsoldaten, de bemanningsleden van twee bommenwerpers, die in november 1944 ten zuiden van Altweerterheide met elkaar in botsing waren gekomen.
De voorlopige begraafplaats bestond uit wee rijen, eenvoudige kruisen bij de oude kerkhofmuur. Die vormde de scheiding van het erf van de kerk met dat van slager Philips aan de Kerkstraat. De muur werd in de vijftiger jaren van de vorige eeuw afgebroken.
Op 21 en 22 november 1949 ruimde men het kerkhofje en werden de stoffelijke resten overgebracht naar het Groesbeek Canadian War Cemetery in Groesbeek. Hierbij ging het om de nog 34 resterende graven. De stoffelijke resten namelijk van acht vliegers van de botsing in Altweerterheide waren al begin 1945 overgebracht naar dat kerkhof.

Gemiste kans?

Zover had het niet hoeven komen. Toen de Britse War Graves Commission een schrijven richtte aan de burgemeester - en deze weer aan de kerkbesturen - om toestemming de begraafplaats te laten onderhouden door Britse tuinlieden, maakt pastoor Boonen bezwaren. Daarmee zou het onderhoud van deze graven buiten zijn bemoeienis komen te vallen. En op termijn zou het wellicht een permanente begraafplaats kunnen worden. Boonen voelt daar niets voor. Wat hem betreft liggen de graven nogal ongelukkig en laat in een brief van 18 mei 1949 aan de burgemeester van Weert weten dat: ‘destijds ons door de militaire overheid is toegezegd, dat de soldaten die hier begraven liggen te zijner tijd zouden worden overgebracht naar een algemeen kerkhof.’ Bovendien zou handhaving van de bestaande toestand tot problemen tussen kerkbestuur en de eigen tuinlieden leiden, aldus de pastoor.
Ook een oplossing in de vorm van een kleine verplaatsing (zoals dat in Swartbroek zou gebeuren) was geen optie. Dus worden de graven geruimd. Terwijl de overbrengingen gewoonlijk zonder veel ophef plaatsvonden, werd het laatste stoffelijke overschot officieel overgebracht. En daar is een foto van gemaakt.

Krantenbericht raadplegen? Kijk dan in de Digitale studiezaal, vink Kranten aan en zoek op 25 november 1949 Kanton Weert.


Theo Schers
Erfgoedcluster Weert

Bron

Land van Weert katern Typisch Weert rubriek Toen en noow 21 november 2010

Meer informatie over het de begraafplaats in Groesbeek vindt u op de website Groesbeek Canadian War Cemetery

Terug in de tijd

Ga naar het overzicht Toen en Noow 2010

Ga naar het overzicht Toen en Noow vanaf 2008